Australië: Wet Recycling and Waste Reduction Act 2020 en gefaseerd exportverbod op afval

Het Australische parlement heeft op 8 december 2020 de Recycling and Waste Reduction Act 2020 aangenomen, en de wet heeft op 15 december de koninklijke goedkeuring ontvangen. Deze wet introduceert een gefaseerd exportverbod op onbewerkte afvalstoffen. Het eerste materiaal dat onder de regels valt, is glas (vanaf 1 januari 2021), gevolgd door andere afvalstromen – kunststoffen, banden, papier en karton – die in de daaropvolgende jaren onder de beperkingen vallen.

Wat regelt de wet

Volgens een analyse van Clayton Utz is de export van "gereguleerd afvalmateriaal" verboden, tenzij aan de voorwaarden zoals vastgelegd in de regelgeving wordt voldaan. De regels kunnen een exportvergunning en een verklaring per zending vereisen, en de minister kan tijdelijke vrijstellingen (tot 12 maanden) verlenen. Het verbod betekent dus geen absolute blokkade: export van verwerkte materialen die aan de voorwaarden voldoen, blijft mogelijk. De details zijn vastgelegd in afzonderlijke regelgeving (rules) voor elke afvalstroom.

Tijdschema

Volgens Clayton Utz geldt het exportverbod voor onbewerkte afvalstoffen op de volgende data:

• glas (heel of gebroken) – vanaf 1 januari 2021,
• gemengde kunststoffen, die verdere sortering of verwerking vereisen – vanaf 1 juli 2021,
• gebruikte banden (inclusief onbruikbaar gemaakte) – vanaf 1 december 2021,
• enkelvoudige kunststoffen (één hars of polymeer) – vanaf 1 juli 2022,
• gemengd en ongesorteerd papier en karton – vanaf 1 juli 2024.

Aangezien de details in regelgeving worden uitgewerkt, dient u in de praktijk de actuele regels te raadplegen bij het Departement van Klimaat, Energie, Milieu en Water (DCCEEW).

De wet wordt vergezeld door een invoerings- en overgangswet (Recycling and Waste Reduction (Consequential and Transitional Provisions) Act 2020).

Verband met organisch materiaal en biogas

De wet heeft betrekking op anorganische materialen, maar heeft een indirect effect op biogas: zij dwingt de ontwikkeling van nationale afvalverwerkingsinfrastructuur af, en samen met andere instrumenten (stortheffingen, recyclingdoelstellingen) verandert zij de berekening voor installaties die de organische fractie verwerken. Het exportverbod verhoogt ook de belangstelling voor energie uit afval, aangezien sommige afvalstromen geen afzetmarkt hebben.

Wat betekent dit voor Nederland

Een vergelijkbare spanning tussen de exportmarkt voor afval en lokale verwerking is zichtbaar in de EU (verordening betreffende overbrenging van afvalstoffen). Voor Nederlandse verwerkers bevestigt het Australische voorbeeld dat de beperking van de export van laagwaardig afval een wereldwijde trend is.